جناب حكيم محمد بن زكرياى رازى شده باشد . طبيب جامع حاذق محمد بن الياس شيرازى متوفاى در حدود ششصد و نود و اند هجرى كتاب حاوى كبير رازى را در پنج مقاله كه هر مقاله شامل چندين باب است و مجموع آن 339 باب ، تلخيص كرده است و آن را « حاوى صغير » نام نهاده است . نسخه‌اى از حاوى صغير ، كامل و بسيار نفيس كه تاريخ كتابت آن 24 رجب 1172 هجرى است در كتابخانه محقر اين حقير موجود است . بيوگرافى آن جناب در « فارسنامه ناصرى » مذكور است . و قسمتى از عبارت آن اين است : « و از مشاهير علماى شيراز است ملك ملوك اطبّاء ، حاوى كلمات فصحاء و ادباء جالينوس زمان ، بقراط عهد و اوان ، شافى اصناف اسقام ، استاد حكماء محققين ، مولا نجم الدين محمود بن الشيخ الربانى الامام الصمدانى صائن الدين الياس شيرازى ، مصنف كتاب « حاوى صغير » در علم طب كه بعد از كتاب قانون شيخ ابو على سينا ، و كتاب كامل الصناعة ، و كتاب حاوى كبير محمد بن زكرياى رازى كتابى در اين صناعت نيست . و نيز كتاب « اسرار النكاح » از اوست . و او فقيهى كثير الدرايه ، و طبيبى مقبول الروايه بود . . . » « 1 » به نقل عبارت پزشكى نامه برگرديم : پس از محمد بن زكرياى رازى شيخ بزرگوار ابو على حسين بن على بن سينا در بخارا ظاهر شد . و چون بر حكماى سلف تفوّق يافت به شرف الملك شيخ رئيس ملقب گرديد . اين دانشمند بزرگ داراى مؤلفات بسيار است از آن

--> ( 1 ) - ( ص 141 - ج 2 - چاپ سنگى رحلى فارسنامه ناصرى ) .